• Empty
  • قاطی کردم
  • مهربون
  • موفق
  • متعجب
  • مریض
  • مشغول
  • معترض
  • ناراحت
  • هیچ
  • کنجکاو
  • کسل
  • گیج شدم
  • گریه
  • پکر
  • اخمو
  • از خود راضی
  • بی تفاوفت
  • بد جنس
  • بد حال
  • خونسرد
  • خواب آلود
  • خوشحال
  • خجالتی
  • خسته
  • دلواپس
  • رنجور
  • ریلکس
  • سپاسگزار
  • سر به زیر
  • شوکه
  • شاد و سر حال
  • عاشق
  • عصبانی
  • غمگین
  • غافلگیر
  • User Tag List

    نمایش پیکها: از 1 به 1 از 1
    Like Tree1پسندها
    • 1 Post By Mehrbod

    جُستار: فراهاختن, فروهاختن, آناهاختن (استقرا, قیاس, ؟)

    1. #1
      دفترچه نویس
      Points: 407,749, Level: 100
      Level completed: 0%, Points required for next Level: 0
      Overall activity: 0%
      دستاوردها:
      First 1000 Experience PointsGot three Friends
      نِشان‌ها:
      Most Popular
      سرور خویـشتـن
       
      Empty
       
      Mehrbod آواتار ها
      تاریخ هموندی
      Oct 2010
      ماندگاه
      لاجیکستان
      نوشته ها
      8,613
      جُستارها
      186
      امتیازها
      407,749
      رنک
      100
      Post Thanks / Like
      سپاس
      12,017
      از ایشان 21,554 بار در 7,514 پست سپاسگزاری شده است .
      یافتن همه‌یِ سپاسهای گرفته شده
      یافتن همه‌یِ سپاسهای داده شده
      Mentioned
      60 Post(s)
      Tagged
      1 Thread(s)

      فراهاختن, فروهاختن, آناهاختن (استقرا, قیاس, ؟)

      فراهاختن[1] دربرابر فروهاختن[2] دربرابر آناهاختن[3]

      در گُزیرش[4] به سه راه بالا (و بروشنی بیشمار راه دیگر) میتوان فرجامیبابی فرنودین[5] کرد.

      در اینجا ما کوشیده‌ایم با برابرسازی برای این پنداره‌ها[6], به زبان پارسی درون آورده اشان و از واژگان
      بی سر و ته کنونی - که خود من هر بار از یاد میبرم - کارمان را آسانیده باشیم, باشد که آسوده شویم! (:


      ریشه‌یِ واژگان

      پیش از آغاز, کارواژه‌یِ Hâxtan (هاختن) بسادگی میشود «راهبردن, رهبری کردن, پیش بردن»:


      Mid.Pers. hâxtan, hâzidan, "to lead, guide, persuade;" Av. hak-, hacaiti "to attach oneself to, to join;" cf. Skt. sacate "accompanies, follows;" Gk. hepesthai "to follow,"; L. sequi "to follow;" PIE *sekw- "to follow."



      که همسان با duce* در برابرهای انگلیسی خود میباشد:


      ducere "to lead" (see duke (n.)). Meaning "to bring about," of concrete situations, etc., is from early 15c.; sense of "to infer by reasoning" is from 1560s. Electro-magnetic sense first recorded 1777. Related: Induced; inducing.





      فراهازش[7] - induction
      فراهازش شیوه‌ای است که ما از پیِِ نپاهشِ[8] پرگیر[9] می‌نگره‌پردازیم[10] که درست روبروی فروهازش[11] جای میگیرد:


      یک نمونه از فراهاختن[1]:

      همه‌یِ غوهایی که میبینیم سپید میباشند.
      پس همه‌یِ قوها سپید میباشند.

      که هرچند فراهازش آنچنان خوبی نبوده و به گاه نپاهش تنها یک قوی سیاه, نگره‌یِ[12] ما بسادگی از هم خواهد فروپاشید!

      یک فراهازش توانمندتر میتواند اینگونه باشد:

      ٩٠% هومنان[13] راست-دست میباشند.
      شراره یک هومن میباشد.
      پس شراره به گرایند[14] ٩٠% راست-دست میباشد.


      چنانکه از فرایند میتوان دید, در همه‌یِ نمونه‌ها ما نخست پرگیر[9] را مینپهایم, سپس با داده‌هایِ گردآورده شده فرا رفته و می‌نگره‌پردازیم[10].



      فروهازش[11] - deduction

      فروهازش همان فرایند وارونه‌یِ فراهازش[7] است. اینبار ما با در دست داشتن یک «نگره» آنرا روی پیرامون به کار
      میگیریم, که از این راه میتوانیم بنمونه درستیِ نگره[12] را بسنجیم و همچنین به آماج[15] مهندتر امان که پیشبینی[16] رویداد‌ها باشد بپردازیم.

      یک نمونه از فرنودِ فروهازیک:

      ١. اگر شراره شب تا دیرگاه بیرون باشد زمان خواب کمی خواهد داشت.
      ٢. اگر شراره کم بخوابد بامداد خواب خواهد ماند.
      ٣. اگر شراره خواب بماند یک روز کاری را از دست خواهد داد.
      4. ...

      که در اینجا پیشپِی‌هایِ[17] ما یکی از پی دیگری آمده و یکدیگر را می‌درتاهند[18]: P —> Q




      آناهازش[19] - abduction

      سرانجام ما آناهازش را داریم که شیوه‌یِ کمتر شناخته شده ولی بسیار توانمندی در فرجامیابی و اندیشیدن میباشد.
      در آناهازش ما از پایان به آغاز میرسیم, یا به سخن دیگر, میکوشیم سناریویی را بیانگاریم که همه‌یِ انگاشت‌های ما در آن همزمان درست باشند.

      یک نمونه‌یِ ساده آناهازش میتواند در چنین جایی باشد:

      ١. در یخچال خانه امان را میگشاییم.
      ٢. ساندویچ‌هایی که دیشب درست کرده بودیم را نمیابیم.

      در اینجا با در نگرگیری «تیغ اُکام» و کمترین انگاشت‌ها میکوشیم پرگرایندترین سناریویِ شایند[20] را از میان بیشمار سناریو بینگاریم:

      ١. ویر[21] ما درست کار نمیکند و دیشب ساندویچی درست نکرده‌ایم.
      ٢. باشندگان[22] اسپاشیک[23] به زمین آمده و ساندویچ‌هایِ ما را خورده‌اند!
      ٣. دوست امان که دیشب در خانه امان و زودتر از ما بیدار شده ساندیوچ‌ها را خورده یا خود برده است.
      ٤. ...

      نام دیگر آناهازش[19] «Lateral Thinking» میباشد که در این انجمن نیز چند چیستان آنرا پیشتر داشته‌ایم; نمونه‌وار یک چیستان خوب آناهازیک این است:

      چیستان - برگه 2
      یک زن سند بی چون و چرایی در دادگاه دارد که همسر وی بدست خواهر اش کشته شده است.
      دادرس میگوید: «این شگفت‌انگیزترین پرونده‌ای است که تاکنون داشته‌ام, اگرچه پرونده‌ی بسیار آشکار و روشنی است، ولی این زن را نمیتوان به هیچ روی کیفر داد».
      در اینجا آناهازانه[19] میبایستی سناریوهای شایند[20] را انگاشته و به پاسخی رسید که بخوبی و بی ایرنگ[24] برای ما کار کند, که در اینجا «دوقلو بودگی زن و خواهرش» میباشد.



      یک نکته‌یِ شایان بازگویی درباره‌یِ آناهازیک «سوگیری پس‌نگر» میباشد که پیوند نزدیکی با آناهازش دارد: Hindsight bias - WiKi

      این سوگیری که گریبانگیر همه‌یِ ما میباشد زمانی می‌ژیراند[25] که ما یک رویداد را نه از اکنون به سوی آینده بپیشبینیم,
      بساکه پس از رخداد آن و از آینده بدان نگریسته و آن را "پس‌بینیم (postdicate)", به پشت نگریسته و پیش خودمان سناریوی کنونی را شایند‌ترین[20] بیانگاریم.

      در این ریخت, رویدادهایی که در زمان رخداد خودشان تیره‌تار بوده‌اند و ناپیشبینی‌پذیر, پس از رخدادشان
      برای ما بسیار ساده و روشن و هتا پیشبین‌پذیرانه به نگر میایند که هر آینه, لغزشی اندیشیک بیشتر نیست:







      ----
      1. ^ آ ب Farâhâxtan (farâ+hâxtan)|| فراهاختن: از نپاهش نگره‌‌پرداختن ϢEn To induce
      2. ^ Foruhâxtan (foru+hâxtan)|| فروهاختن: کاربرد نگره و پیشدیدن; زبر-پایین ϢEn To deduce
      3. ^ Ânâhâxtan (ânâ+hâxtan)|| آناهاختن: اندیشیدن به سناریوهای شدنی با انگاشت همزمان پیشپی‌ها ϢEn To abduce
      4. ^ Gozireš|| گزیرش: تصمیم گیری Decision making
      5. ^ Farnudin (far+nudin)|| فرنودین: منطقی Logical
      6. ^ Pendâre|| پنداره: مفهوم ϢEn Concept
      7. ^ آ ب Farâhâzeš|| فراهازش: ϢEn Induction
      8. ^ Nepâheš|| نپاهش: مشاهده; دریافت; نگرش ϢEn, ⚕☉ Observation
      9. ^ آ ب Pargir|| پرگیر: پیرامون, محیط Environment
      10. ^ آ ب Negarepardâxtan|| نگرهپرداختن: نگره‌پرداختن; نگره ساختن; نگره دادن To theorize
      11. ^ آ ب Foruhâzeš|| فروهازش: ϢEn Deduction
      12. ^ آ ب Negare|| نگره: فرضیه ϢEn Theory
      13. ^ Human|| هومن: آدم Human
      14. ^ Gerâyand (agar+âyand)|| گرایند: احتمال, اگرآیند Probability
      15. ^ Âmâj|| آماج: هدف Target
      16. ^ Pišbordin|| پیشبردین: کاربردی, کاربستی, عملی Pragmatic
      17. ^ Pišpey (piš+pey)|| پیشپی: فرض ϢEn Premise
      18. ^ Dartâhidan (dar+tâhidan)|| درتاهیدن: دلالت کردن ϢEn To imply
      19. ^ آ ب پ Ânâhâzeš|| آناهازش: ϢEn Abduction
      20. ^ آ ب پ Šâyand|| شایند: ممکن ϢEn Possible
      21. ^ Vir|| ویر: حافظه; یاد; Memory
      22. ^ Bâšande|| باشنده: موجود Being
      23. ^ Espâšik|| اسپاشیک: فضایی Spatial
      24. ^ Irang|| ایرنگ: خطا; لغزش Error
      25. ^ Žirânidan|| ژیرانیدن: فعال کردن fa.wiktionary.org, ⚕☉ To activate
      ویرایش از سوی Mehrbod : 03-18-2013 در ساعت 04:31 PM
      Nevermore این را پسندید.

      Sticky بجای وادادن در برابر واقعیت تلخ، بهتر است آدمی بكوشد كه واقعیت را بسود خود دگرگون كند و اگر بتواند حتی یك واژه ی تازی را هم از زبان شیرین مادری خود بیرون بیندازد بهتر از این است كه بگوید چه كنم ! ناراحتم! ولی همچنان در گنداب بماند و دیگران را هم به ماندن در گنداب گول بزند!!

      —مزدک بامداد


    2. 6 کاربر برای این پست سودمند از Mehrbod گرامی سپاسگزاری کرده اند:

      Anarchy (03-17-2013),Dariush (03-17-2013),Nevermore (03-17-2013),Ouroboros (03-17-2013),Russell (03-17-2013),undead_knight (03-17-2013)

    داده‌های جُستار

    کاربری که سرگرم دیدن این جُستار هستند

    هم‌اکنون 1 کاربر سرگرم دیدن این جُستار است. (0 کاربر و 1 مهمان)

    جُستارهای همانند

    1. پاسخ: 45
      واپسین پیک: 11-19-2015, 08:59 PM

    کلیدواژگان این جُستار

    مجوز های پیک و ویرایش

    • شما نمیتوانید جُستار نوی بفرستید
    • شما نمیتوانید پیکی بفرستید
    • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
    • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
    •